Arcydzieła literatury

Podróż do ogrodu dziecięcych marzeń

Książka „Tajemniczy ogród” autorstwa Frances Elizy Hodgson Burnett weszła do kanonu literatury dla dzieci i młodzież, jest lekturą w szkole podstawowej , ale chętnie sięgają po nią również dorośli.

Bohaterowie powieści

Głównymi bohaterami są: Mary, Dicki i Colin. Troje dzieci, których połączyła miłość do ogrodu i rudzika. Oprócz głównych bohaterów w powieści występuje ogrodnik Ben, służąca Martha, matka Marthy Susan Sowerby, krewny Mary Archibald Crawen i pani Medlock.

Akcja powieści

Wydarzenia mają miejsce w Anglii, dokąd przyjeżdża mała Mary Lennox prosto z Indii. Archibald Crawen jest jej jedynym krewnym, bo rodziców straciła w wyniku epidemii. Dziewczynka na początku jest rozkapryszona i nieznośna, jednak później dojrzewa i zakochuje się w miejscu, w którym przyszło jej mieszkać. Właściciel posiadłości na początku przeraża dziewczynkę i w ogóle dom wydaje jej się okropny, a pani Medlock jest wcieleniem chodzącej dyscypliny i nie wzbudza sympatii. Dopiero wyjście na dwór daje ulgę. Spotkanie z Benem i rudzikiem sprawia, że jej życie nabiera barw, a ona sama zmienia swoje podejście do życia. Pragnie pracować i spędzać czas na świeżym powietrzu. Zakochuje się w „tajemniczym ogrodzie”, do którego drogę pokazuje jej rudzik. To dzięki niemu odkrywa piękno, które pielęgnuje i widzi jak wszystko kwitnie na jej oczach. Pozwala nowym bohaterom wejść do swojego królestwa. Tajemniczy ogród staje się miejscem spotkań Mary, Dicka i niepełnosprawnego Colina, który dzięki temu miejscu odzyskuje siły witalne. Miłość do kwiatów i zwierząt zmienia bohaterów, uczą się w nim szacunku, tolerancji i pracowitości. Główna bohaterka z rozkapryszonego i niekoniecznie ładnego dziecka staje się piękną, mądrą i wrażliwą panną.Zdobywa nowe przyjaźnie, uczy się pracy i odpowiedzialności za swoje czyny.

Tematyka powieści

Książka porusza wiele aspektów ludzkiej natury, jest o dojrzewaniu, o miłości, szacunku do przyrody, tolerancji, ale też o przemijaniu. Można śmiało powiedzieć, że ten ogród jest jak życie ludzkie, widać w nim wszystkie etapy ludzkiej egzystencji: jest czas narodzin, czas dorastania, ale też i starość. Jest wiosna i jest jesień. Ogród był tajemniczy nie tylko ze względu na ukrytą do niego furtkę, ale był metaforą życia, które jest wielką tajemnicą, bo nigdy nie wiadomo, co w danym momencie się wydarzy. Książka pokazuje, że podobnie jak ten ogród należy pielęgnować ludzkie życie, sprawiać, żeby nieustannie kwitło i to wymaga pracy. Relacje z innymi ludźmi potrzebują pracy. Zycie Archibalda Crawena podobnie jak Colina było puste i suche  jak ten tajemniczy ogród, ale Mary wniosła w nie magię. Ta magia sprawiła, że wszystko zakwitło.

 

Słowniki i podręczniki

Zakres wiedzy zawartej w słownikach ortograficznych

Słowniki różnią się tym, jak wiele informacji można w nich znaleźć. Mniej lub więcej jest w nich słów. Zawierają też informacje dodatkowe dotyczące zasad pisowni polskiej. I ta część różni słowniki ortograficzne od siebie, ponieważ może być mniej lub bardziej rozbudowana. W każdej, nawet najskromniejszej takiej pozycji, znajduje się mnóstwo wiedzy.

Słownik ortograficzny – więcej niż ortografia

Podstawową częścią w słowniku jest lista słów. Słowa używane w języku polskim ułożone są w porządku alfabetycznym. Ilość ich jest różna. Może ich być powyżej 20.000, ale i wiele więcej. Jest różnica, czy kupi się wersję kieszonkową, czy dużą i grubą pozycję. W Wielkim słowniku ortograficznym PWN znajduje się powyżej 140.000 słów. Wybiera się taki słownik ortograficzny, jaki jest potrzebny. Taki skromniejszy też ma swoje zalety. Wersja kieszonkowa jest wygodna w użytkowaniu i bez problemu można zabrać taką książkę ze sobą. Wraz z kolejnymi wydaniami pojawiają się w słownikach nowe słowa, ponieważ pojawiają się one i w języku polskim. Poza samymi wyrazami w słownikach są także:

– wskazówki dotyczące odmiany wyrazów,

– wyjaśnienia niektórych słów,

– skróty i ich odmiany,

– części dodatkowe.

Dodatkowe części w słownikach ortograficznych

Informacje o odmianie czy znaczeniu znajdują się zaraz przy słowach. Poza tą główną częścią z wyrazami są i dodatkowe. Najważniejszy dodatek słownika ortograficznego to zasady pisowni polskiej i interpunkcji. Nie tylko ortografia sprawia problem, ale też np. mała czy wielka litera, obecność lub brak przecinka. Nawet skromny słownik ortograficzny zawiera sporo informacji na temat pisowni polskiej. Informacje z części dodatkowej pozwalają rozstrzygnąć wątpliwości. Można także potraktować ten obszar słownika jako materiał do nauki. Co pewien czas warto do tego dodatku powracać. Niektóre słowniki ortograficzne dają możliwość sprawdzenia swojej wiedzy. Dodatkową ich częścią mogą być dyktanda.

Słownik bardziej obszerny czy kieszonkowy? Mniej czy jak najwięcej słów? Jak duża część z informacjami o pisowni polskiej? Czy warto mieć wersję słownika z dyktandami? To wszystko będzie zależeć od potrzeb, dla których kupuje się słownik. Może być potrzebne poręczne wydanie, które zawsze będzie blisko i gdzie szybko odnajdzie się potrzebne słowo. A może być potrzebny i obszerny słownik, w którym znajdzie się rozstrzygnięcie niemal każdego dylematu związanego z pisownią. Wtedy można wybrać Wielki słownik ortograficzny PWN z zasadami pisowni i interpunkcji. Przyda się każdemu, kto pasjonuje się językiem polskim lub zawodowo powiązany jest z tą dziedziną.

Arcydzieła literatury, Literatura polska

Sklepy cynamonowe – zbiór opowiadań

Sklepy cynamonowe Brunona Schulza to jeden z najbardziej oryginalnych zbiorów opowiadań, jakie powstały w okresie dwudziestolecia międzywojennego, a jednocześnie wydawniczy debiut autora. Po raz pierwszy opublikowane w 1934 roku, dzięki wstawiennictwie znanej pisarki-Zofii Nałkowskiej.

Pochodzenie tytułu

Tytuł zbioru opowiadań to jednocześnie nazwa miejsca, w którym toczą się główne losy bohaterów. Sklepy te usytuowane są w centralnej części miasteczka, którą zamieszkuje główny bohater-narrator utworu, Józef.

Fabuła

W zbiorze zawarta została historia rodziny kupieckiej, pochodzącej z małego, galicyjskiego miasteczka. Miasteczko to jest niezwykle podobne do Drohobycza-rodzinnego miasta pisarza. Opowiadania te, mają niezwykle charakterystyczny dla Schulza sposób obrazowania-wizyjny, oniryczny, co sprawia, że posiadają one walory mityczne. Jedna z najważniejszych postaci „Sklepów cynamonowych” to Ojciec, głowa rodziny, kupiec posiadający sklep z tekstyliami, ale także szalony eksperymentator, posiadający nadludzkie zdolności, żyjący na pograniczu życia i śmierci. Narratorem opowiadań jest zaś Józef-młody chłopiec, którego postać przypomina samego Schulza.

Język utworu

Język Schulza jest niezwykle bogaty, obrazowy, pełen barwnych metafor. Używa on także wielu słów obcych, staroświeckich oraz terminów naukowych. Stosuje również często zdania wielokrotnie złożone.

Tytuły opowiadań w zbiorze „Sklepy Cynamonowe”

-Sierpień

-Nawiedzenie

-Ptaki

-Manekiny

-Traktat o manekinach albo Wtóra Księga Rodzaju

-Traktat o manekinach. Ciąg dalszy

-Traktat o manekinach. Dokończenie

-Nemrod

-Pan

-Pan Karol

-Sklepy cynamonowe

-Ulica Krokodyli

-Karakony

-Wichura

-Noc wielkiego sezonu

Bruno Schulz

Urodzony 12 lipca 1892 roku w Drohobyczu, niewielkim miasteczku znajdującym się na Ukrainie. Był wybitnym pisarzem, malarzem, rysownikiem oraz grafikiem. Rzadko opuszczał swoje rodzinne miasto i uważał je za „centrum świata”. Był niezwykle wnikliwym obserwatorem, co znajduje odzwierciedlenie na kartach jego opowiadań. Wydał dwa tomy opowiadań- „Sklepy cynamonowe” oraz „Sanatorium pod Klepsydrą”, a także zespół listów, który opublikowany został w „Księdze listów”. Przyjaźnił się z wybitną pisarką-Zofią Nałkowską, która miała swój duży udział w wydaniu „Sklepów cynamonowych”. Dzięki swojemu barwnemu językowi, pełnemu anachronizmów, regionalizmów i metafor, zdobył rzeszę fanów na całym świecie. Zanim zaczął swoją karierę pisarza, z powodzeniem uprawiał twórczość plastyczną-około 1920 roku wykonał serię rycin o tematyce sadomasochistycznej „Xięga Bałwochwalcza”. Opracował także ilustracje do pierwszej edycji Ferdydurke (1938) Witolda Gombrowicza. 19 listopada 1942 roku, Schulz został zastrzelony przez jednego z gestapowców na ulicy Drohobycza.